‘मायकोबॅक्टेरियम ट्युबरक्युलोसिस इनहिबिटर्स अँड प्रोसेसेस प्रिपेअरिंग देअरऑफ’ संशोधनाला राष्ट्रीय मान्यता
मुखेड: प्रतिनिधी
ग्रामीण महाविद्यालय, वसंतनगरच्या रसायनशास्त्र विभागातील प्राध्यापक डॉ. डी. सी. पवार यांना भारत सरकारच्या पेटंट कार्यालयामार्फत “मायकोबॅक्टेरियम ट्युबरक्युलोसिस इनहिबिटर्स अँड प्रोसेसेस प्रिपेअरिंग देअरऑफ” या महत्त्वपूर्ण संशोधनासाठी पेटंट मंजूर झाले आहे. या यशामुळे ग्रामीण महाविद्यालय, स्वामी रामानंद तीर्थ मराठवाडा विद्यापीठ तसेच संपूर्ण परिसराच्या शैक्षणिक आणि संशोधन क्षेत्रातील प्रतिष्ठेत भर पडली आहे.
प्रा. डॉ. डी.सी. यांनी स्वामी रामानंद तीर्थ मराठवाडा विद्यापीठ, नांदेड येथील स्कूल ऑफ केमिकल सायन्सेसमध्ये पीएच.डी. संशोधन करताना हा संशोधन प्रकल्प पूर्ण केला. या संशोधनासाठी त्यांना संशोधन मार्गदर्शक प्रा. डॉ. भास्कर दवणे यांचे मोलाचे मार्गदर्शन लाभले. सन २०२३ मध्ये सादर केलेल्या त्यांच्या पीएच.डी. प्रबंधातील संशोधनाच्या आधारे भारत सरकारने हे पेटंट मंजूर केले आहे. या संशोधनातील “मायकोबॅक्टेरियम ट्युबरक्युलोसिस इनहिबिटर्स” म्हणजे क्षयरोग (टीबी) निर्माण करणाऱ्या मायकोबॅक्टेरियम ट्युबरक्युलोसिस या जीवाणूंच्या वाढीस प्रतिबंध करणारी किंवा त्यांचा प्रसार नियंत्रित करणारी नवीन रासायनिक संयुगे व त्यांची निर्मिती प्रक्रिया होय. अशा प्रकारच्या संयुगांचा शोध वैद्यकीय विज्ञान, औषधनिर्मिती आणि जैवतंत्रज्ञान क्षेत्रासाठी अत्यंत महत्त्वाचा मानला जातो. प्रा. डॉ. डी.सी.पवार यांनी विकसित केलेली ही नवीन संयुगे आणि त्यांची निर्मिती प्रक्रिया भविष्यात अधिक प्रभावी प्रतिजैविक (अँटीमायक्रोबियल) औषधांच्या संशोधनासाठी उपयुक्त ठरू शकते. तसेच क्षयरोगासह विविध संसर्गजन्य आजारांवरील उपचार अधिक प्रभावी करण्यासाठी या संशोधनाचा मोठा उपयोग होण्याची अपेक्षा तज्ज्ञांकडून व्यक्त करण्यात येत आहे. या संशोधनामुळे औषध संशोधनाला चालना मिळण्याबरोबरच समाजाच्या आरोग्य संरक्षणातही दीर्घकालीन योगदान मिळण्याची शक्यता आहे.
ग्रामीण भागातील उच्च शिक्षण संस्थांमध्येही दर्जेदार, नाविन्यपूर्ण आणि समाजोपयोगी संशोधन होऊ शकते, याचे प्रेरणादायी उदाहरण म्हणून डॉ. पवार यांच्या या यशाकडे पाहिले जात आहे. त्यांच्या या कामगिरीमुळे विद्यार्थ्यांमध्ये संशोधनाची आवड आणि वैज्ञानिक दृष्टिकोन अधिक विकसित होईल, असा विश्वास शिक्षण क्षेत्रातील मान्यवरांनी व्यक्त केला आहे. या उल्लेखनीय यशाबद्दल विमुक्त जाती सेवा समितीच्या अध्यक्षा श्रीमती चक्रवतीबाई राठोड, सचिव प्राचार्य गंगाधरराव राठोड, आमदार डॉ. तुषार राठोड, ग्रामीण महाविद्यालयाचे प्राचार्य देविदास केंद्रे, माजी प्राचार्य हरिदास राठोड, रसायनशास्त्र विभागप्रमुख प्रा.सौ. अरुणा इटकापल्ले, प्राध्यापक, कर्मचारी, विद्यार्थी तसेच शैक्षणिक, सामाजिक आणि संशोधन क्षेत्रातील विविध मान्यवरांनी डॉ. डी. सी. पवार आणि त्यांचे संशोधन मार्गदर्शक प्रा. डॉ. भास्कर दवणे यांचे अभिनंदन करून पुढील संशोधन कार्यासाठी शुभेच्छा दिल्या आहेत.
About the Author
